افتتاح موزه تجارت دریایی خلیج فارس در دهه فجر

مدیر بنیاد ایران شناسی بندر بوشهر از راه اندازی موزه ی تجارت دریایی خلیج فارس در بوشهر خبر داد.
عبدالکریم مشایخی ضمن بیان این خبر افزود: موزه ی تجارت دریایی خلیج فارس در ساختمان ایرانی، که یکی از تجار صاحب نام دوره ی قاجار بوده و در حد فاصل ادراه ی بندر و دریانوردی بوشهر قرار دارد، احداث خواهد شد.
وی در خصوص اقدامات انجام شده در این موزه گفت: اقدامات اولیه جهت مرمت ساختمان صورت پذیرفته همچنین دربی قدیمی جهت جدا کردن این امارت با منطقه ی حفاظت شده ی بندر دریانوردی نصب گردیده است.
مشایخی افزود: با عنایت به اینکه کلیه ی موزه ها ی کشور زیر نظر سازمان گردشگری فعالیت می کند، با همکاری سازمان گرشگری بوشهر قفسه های شیشه ای مخصوص موزه در اختیار موزه ی دریایی قرار گرفته ونیز این ساختمان به دوربین مداربسته  مجهز گردیده است.
مدیر بنیاد ایران شناسی بوشهر بیان کرد: با همکاری میراث فرهنگی تعداد 20 لوح که اسناد تجارت دریانوردی بر روی آنها نصب شده و فعالیت های گمرکی و تجاری بوشهر در عصر قاجار را معرفی می نماید، تهیه گردیده است.
وی اعتبار این موزه را 40 میلیون تومان اعلام کرد و افزود: این مقدار اعتبار مصرف شده در حال حاضر جهت بازگشایی اولیه بوده و تا آخر هفته موزه تجهیز شده و تا دهه ی فجر نیز راه اندازی می شود.
مشایخی اعلام کرد: موزه ی تجارت دریانوردی خلیج فارس در چند حوزه که شامل کارهای پژوهشی مرتبط با امر تجارت و دریایی خلیج فارس، استقرار کتابخانه ای مرتبط با دریا و دریانوردی و استقرار کلیه ی اسنادی که به شکلی مرتبط با امر دریانوردی خلیج فارس بوده(مانند اسناد ناخداعباس و یا اسنادی که بیانگر ارتباط نمایندگان سیاسی کشوران خارجی با گمرکات جنوب بویژه بندر بوشهر بوده) فعالیت می کند.
منبع:اتحادجنوب

ژئوپارك قشم ديگر جهاني نيست

«ژئوپارك قشم» كه پيش از اين كارت زرد يونسكو را دريافت كرده بود، سرانجام كارت قرمز گرفت تا از سياهه‌ي آثار يونسكو خارج و بهار شهرت جهاني‌اش به خزان انزوا تبديل شود.


بنا بر گزارش جام‌جم آنلاين؛ پاييز امسال بود كه نامه‌اي از سوي نماينده‌ي ايران در يونسكو به سازمان محيط زيست ايران رسيد و حامل خبر اين خروج تلخ بود. خبري كه آنقدر تلخ بود كه مديران سازمان ترجيح دهند آن را رسانه‌اي نكنند تا شايد به دور از انتقادهاي دوستداران محيط زيست و جنجال‌هاي رسانه‌اي درصدد رفع اشكال‌ها برآيند كه در دو سال گذشته و فرصتي كه يونسكو در اختيارشان گذاشته بود، نتوانستند آن‌ها را رفع كنند.

ژئوپارك قشم تنها ژئوپارك خاورميانه است كه هفت سال پيش يعني در سال 85 در شبكه‌ي جهاني ژئوپارك‌ها به ثبت رسيد. برپايه‌ي آيين‌نامه‌ي يونسكو، اين سازمان براي اين كه از اقدامات حفاظتي و ديگر فعاليت‌هاي ژئوپارك‌هاي شبكه اطمينان پيدا كند، هر چهار سال يك بار ژئوپارك‌ها را ارزيابي مي‌كند و اگر با استانداردهاي ذكرشده در يونسكو هماهنگ باشند، به آنها كارت سبز مي‌دهد و به اين ترتيب نام آن بخش‌ها در شبكه‌ي جهاني ژئوپارك‌ها پايدار مي‌شود، اما اگر ژئوپاركي به استانداردهاي لازم اين سازمان نرسيده باشد، به آن كارت زرد مي‌دهد كه نماد فرصت است و اگر پس از اين فرصت نتوانست اهداف توسعه‌اي پايدار را پياده كند، با دريافت كارت قرمز از شبكه‌ي جهاني يونسكو خارج مي‌شود.

ژئوپارك قشم كه ثروتي بي‌مانند در ايران و خاورميانه است در همه‌ي اين مراحل، كارنامه‌ي غيرقابل قبولي از خود بر‌جاي گذاشت، چراكه در همان دوره چهار ساله‌ي نخست يعني در سال 88 به شوند انجام ‌نشدن اقدامات درخواستي يونسكو و در چهارمين كنفرانس بين‌المللي ژئوپارك مالزي با دريافت كارت زرد، نام آن ازسياهه‌ي ماندگار ژئوپارك‌ها خط خورد.

پس از آن فرصت دو ساله‌اي دريافت كرد تا با جبران كوتاهي‌هاي گذشته، دوباره خود را بالا بكشد، اما اين فرصت دو ساله نيز اسفند سال گذشته به پايان رسيد بدون اين كه بتواند بازرسان يونسكو را خرسند كند. به اين ترتيب، بازرسان كه اسفند سال گذشته به ايران آمدند روزهاي پاياني شهريور امسال راي خود را مبني بر خروج قشم از از سياهه‌ي يونسكو اعلام كردند.

«عبدالوحيد رياضي‌فر»، معاون محيط طبيعي سازمان محيط‌زيست استان هرمزگان در اين باره گفت: «ژئوپارك قشم اكنون از سياهه‌ي يونسكو خارج شده، اما اين خروج به‌گونه‌ي تعليقي و مشروط است. يونسكو فرصت دوباره‌اي به ايران داده تا مشكلات موجود را برطرف كند كه اگر اين اتفاق بيفتد، ژئوپارك دوباره به جايگاه گذشته خود بازمي‌گردد.»

ریشه های اختلاف در خلیج فارس

ریشه های اختلاف در خلیج فارس

 ریشه های اختلاف در خلیج فارس
نویسنده: مهدی شهسوار

گفت و گو با پروفسور زادنوسکی، استاد دانشگاه ورشو


حوزه خلیج فارس تا قبل از ورود استعمارگران اروپایی منحصرا در قلمرو ایران قرار داشت و تنها همسایه آن امپراتوری عثمانی بود که سیاست نگاه به اروپای این امپراتوی باعث بی توجهی عمثانی به منطقه خلیج فارس می شد. با ورود انگلیس به منطقه، ماهیت تجاری خلیج فارس تغییر پیدا کرد. جنگ جهانی اول به تجزیه امپراتوری پروفسور یژی زادنوسکی، استاد دانشگاه ورشو و رئیس موسسه مطالعاتی شرقی و مدیترانه آکادمی علوم لهستان که دارای سوابق علمی در مطالعه اسناد تاریخی خلیج فارس است. گفت و گویی داشتیم که در ادامه از نظرتان می گذرد. بدیهی است که نظرات ایشان به طور کامل با دیدگاه ایرانی نسبت به مالکیت تاریخی و مسلم ایران بر این جزایر انطباق ندارد.

ریشه واهی اعراب مخصوصا امارات در مورد مالکیت جزایر سه گانه ایران (بوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک) را در چه می دانید؟ این ادعاها از کجا منشا می گیرد؟

خلیج فارس که همیشه محل رقابت کشورهای بزرگ بوده است. برای اولین بار در قرن شانزدهم پرتغالی ها و به دنبال آن هلندی ها در قرن هفدهم، پا به منطقه گذاشتند و به نوعی قصد داشتند با ایران باب مراودات تجاری را باز کنند. در سال 1776 انگلیسی ها هند را اشغال کردند و در کنار آن تلاش کردند تا در مناطق اطراف، نفوذ پیدا کنند تا کشورهای دیگر قدرت دست اندازی بر هند را نداشته باشند. این گونه بود که ماهیت خلیج فارس تغییر پیدا کرد و نقش تجاری و اقتصادی آن به نقشی سیاسی تبدیل شد چون انگلیسی ها می خواستند تمام راه هایی را که به هند منتهی می شود، کنترل کنند و دراین میان خلیج فارس کوتاه ترین راه بود. انگلیسی ها به خاطر اینکه نفوذشان را در منطقه افزایش داده و کنترل بیشتری بر منطقه داشته باشند، کمپانی ها را در مناطقی مانند کویت، بوشهر، منامه و مسقط دایر کردند و با شیوخ منطقه قراردادهایی امضا کردند که اولین آنها قرارداد با شیخ بحرین در سال 1817 بود. هدف اول این قراردادها، کاهش نفوذ رقبای انگلستان در منطقه بود. بر اساس این قراردادها، شیخ های منطقه با هیچ یک از کشورهای دیگر اروپایی در خصوص مسائل منطقه همکاری نمی کردند چرا که انگلیسی ها می خواستند مطمئن شوند که کشورهای دیگر مانند فرانسه، ایتالیا یا آلمان که رقبای آنها بودند، نخواهند توانست وارد خلیج فارس شوند. در مقابل، انگلستان نیز متعهد می شود که در برابر خطرات و حملات احتمالی به این کشورها کمک کند. یکی از شیخ نشین هایی که چنین قراردادی را امضا کرد، شیخ نشین بحرین بود که با قبول قرارداد، طرف انگلیسی متعهد شد از دخالت دیگر کشورها مخصوصاً ایران در مسائل این شیخ نشین، جلوگیری کند و این را می توان اولین موضع انگلیس در برابر ایران در خصوص بحرین محسوب کرد اما در مورد جزایر سه گانه بوموسی، تنب بزرگ و کوچک، هیچ گونه موضوعی مطرح نشده بود چرا که این جزایر عاری از سکنه بودند و به خاطر موقعیت آب و هوایی، بحث حاکمیت بر آنها آن موقع مطرح نبود و تنها بعضی ازماهیگیران آن هم به صورت فصلی بر این جزایر می رفتند. در شرایط آن زمان، حتی گاهی عرب ها به برخی دیگر از مناطقی که متعلق به ایران بوده هم وارد می شدند چون منطقه باز بوده و هیچ محدودیتی برای ورود و خروج در این رابطه وجود نداشته است. تا جنگ جهانی اول، شیخ نشین های عرب متعلق به امپراتوری عثمانی بودند و تمامی این مسائل بعد از جنگ جهانی اول با سقوط امپراتوری عثمانی به وجود آمد و همزمان با سقوط عثمانی، بحث مرزها مطرح شد و تا آن موقع کشوری به نام عربستان سعودی وجود نداشت و مرزهای قطر و امارات هم مشخص نبود.


ادامه نوشته

تمدید تاریخ ارسال چکیده مقاله به چهارمین نشست تخصصی تاریخ مجلس



چهارمین نشست تخصصی تاریخ مجلس اردیبهشت ماه سال آینده با موضوع مجالس هفدهم و هجدهم مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت.

دکتر علی ططری مدیر مرکز اسناد کتابخانه مجلس شورای اسلامی که دبیر علمی این نشست است با اعلام این خبر گفت: اردیبهشت ماه سال 92 مرکز اسناد کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی چهارمین نشست تخصصی تاریخ مجلس را با محوریت مجالس هفدهم و هجدهم شورای ملی تحت عنوان نگاهی به ساختار و کارکرد مجالس دوره‌های هفدهم و هجدهم شورای  ملّی برگزار خواهد نمود.

وی با اشاره به اینکه پیش از این تاریخ ارسال چکیده مقالات 20 دی ماه اعلام شده بود، گفت: در خبرهای پیشین آخرین زمان برای ارسال چکیده مقالات به دبیرخانه این همایش 20 دی ماه اعلام شد ولی با تمدید این تاریخ پژوهشگران تا 10 بهمن‌ماه فرصت خواهند داشت تا چکیده مقالات خود را ارسال کنند.

وی ادامه داد: در نخستین نشست تخصصی تاریخ مجلس بازه زمانی در نظر گرفته نشد و تمام مقالات مورد بررسی قرار گرفت اما در دور‌های بعدی بررسی مجالس از پهلوی اول مدنظر قرار گرفت و در همایش دوم مجلس چهارم تا دوازدهم، در همایش سوم مجلس سیزدهم تا شانزدهم و در همایش چهارم مجالس هفدهم و هجدهم مدنظر قرار گرفتند.

مدیر مرکز اسناد کتابخانه، ‌موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه مهمترین دستاورد این همایش‌ها جمع‌آوری مجموعه مقالات و انتشار آنها است، خاطرنشان کرد: کتاب نشست نخست و دوم چاپ شده‌اند و کتاب همایش سوم در مرحله نمونه‌خوانی است و اگر مشکل بودجه مرتفع شود تا پایان سال منتشر خواهد شد.

ططری در انتها افزود: در دوره سوم 95 مقاله به دبیرخانه ارسال شده بود که پس از دو دور داوری 28 اثر منتخب شدند و در این کتاب چاپ خواهند شد.

بزرگان استان بوشهر در هزاره‌ی اول اسلامی از سینیز تا سیراف

علیرضا خلیفه‌زاده
ساحل و سرزمین خونگرمی که در جنوب ایران دست بر گردن خلیج‌فارس پیچیده و چند دهه است، آن‌را استان بوشهر می‌نامیم، سرزمین بلند‌آوازه و پرشکوهی می‌باشد که نام بسیاری از بزرگان بر پیشانی هر شهر و هر بندرش می‌درخشد.
از جزیره خارگ و جنابه (گناوه)، توز (توج)، ریشهر، لیراوی، بوشکان، نجیرم، جم (ازم) و سیراف مشاهیر و نامداران و بزرگانی برخاسته‌اند که نام و آثار آن‌ها در متون تاریخی و کهن اسلامی می‌درخشد، اگرچه بسیاری از علاقه‌مندان به گذشته پرافتخار این سرزمین از نام آن‌ها بی‌خبر مانده‌اند. به راستی چند خیابان در سرتاسر استان بوشهر به نام این بزرگان نام‌گذاری شده، چند سمینار و چند کنگره برای شناخت آن‌ها برپا شده؟ به هر حال کنگره بین‌المللی سیراف در سال 84 فرصت و بهانه‌ی خوبی بود تا به کنکاش در افتخارات تاریخی استان‌مان بپردازیم. در این مقاله با بیش از 160 تن از بزرگان و مشاهیر بندر سینیز تا بندر سیراف آشنا خواهید شد. در مقدمه برای آن‌که سخن به درازا نکشد، تعدادی از دانشمندان، امیران، حکام و چهره‌های سیاسی، دریانوردان، شاعران و… برخاسته از مناطق لیراوی، سینیز، خارگ، گناوه، دشتستان، (بوشکان و توز) و ریشهر در هزاره‌ی اول اسلامی به طور گذرا معرفی می‌شود. اطلاعاتی مفصل‌تر راجع به این بزرگان تاریخی و تاریخ‌ساز را از منابع مختلف و متعددی به دست آورده‌ام که در هفته‌نامه‌های استان بوشهر و… به مرور انتشار خواهم داد.
در سده اول اسلامی می‌بینیم که "مهلبیان خارگ" نخستین خاندان ایرانی هستند که به دلیل رشادت و بی‌باکی به بالاترین مقام‌های نظامی و دیوانی امویان می‌رسند و حتی در سده‌های دوم و سوم… نوادگان آن‌ها به مدارج علمی والایی دست می‌یابند.
مهلبیان خارگ
1ـ ابو صفره خارگی

ادامه نوشته

بوشهر، «پايتخت فرهنگي خليج فارس»

هفتاد و سومين گفتمان هنر و معماري «انجمن مفاخر معماري ايران» ويژه‌ي بررسي منظر فرهنگي بوشهر بود. اين نشست، گفت‌وگويي درباره‌ي گوشه‌هايي از تاريخ بوشهر و جايگاه برجسته و كم‌مانند آن در گستره‌ي خليج فارس بود.در آغاز هم‌انديشي هموندان انجمن مفاخر معماري ايران، علي طاهري، پژوهنده‌ي فرهنگ و تاريخ ايران، به تاريخ ديرينه‌ي خليج فارس و آب و هواي آن پرداخت.

آريايي‌ها از خليج فارس سر برآوردند:

طاهري در آغاز سخنانش گفت: «فلات ايران را در دوره‌ي چهارم زمين‌شناسي جاي مي‌دهند. بر اين پايه، ايران ٦٠٠ هزار سال پيش از زير آب بيرون آمده است. در اين فلات ٤ گونه آب و هوا شناسايي شده است: آب و هواي سرد و خشك، سرد و مرطوب، گرم و خشك، گرم و مرطوب. هر چند اكنون در ايران از ١٣ گونه آب و هوا، ١١ گونه‌ي آن را داريم. اين خشكسالي‌ها و ترسالي‌هاي پيوسته، بي‌گمان در پديداري رويدادهاي تاريخي نقش پايه‌اي و مهمي داشته است. خشكسالي‌هاي خليج فارس و جنوب ايران در دوره‌هاي تاريخي، ديدگاه‌هايي را در كانون‌هاي علمي و دانشگاهي دامن زده است. براي نمونه، زنده‌ياد دكتر جهانشاه درخشاني نظريه‌اي ارايه داده است كه بر پايه‌ي آن آريايي‌ها نه از شمال خاور، بلكه از كفه‌ي خليج فارس در درون فلات ايران پخش شده‌اند. باور او چنين بود كه كف خليج‌ فارس خشك بوده و اين خشكسالي كه از ٦٠٠ هزار سال پيش وجود داشته، آريايي‌ها را به درون فلات ايران كوچانده است. درخشاني ديدگاه خود را در دانشگاه هايدلبرگ آلمان بازگو كرد و دانشگاه نيز نظريه‌ي او را پذيرفت. البته اين پذيرش به معناي رد نظريه‌هاي ديگر نيست؛ بلكه يك بحث متدولوژيك است.»

به سخن طاهري، اگر نقشه‌ي فرورفتگي‌هاي خليج فارس را نگاه كنيم درمي‌يابيم كه در ٦٠٠ هزار سال پيش، كم و بيش بندرعباس تا دامنه‌هاي گنوب در بندر لنگه و بوشهر و تا برازجان و بهبهان و رامهرمز و دهلران و مهران زير آب بوده است. اين آب‌رفتگي تا رُمادي و مندلي و تكريت عراق كنوني نيز ادامه داشته است. اين وضعيت و چگونگي خليج فارس در ١٥ هزار سال پيش بوده است. در١٠ تا ١١ هزار سال پيش نيز سطح آب پايين مي‌آيد.

سده‌ي دوم ميلادي، نخستين نشانه‌هاي آمدن اعراب به خليج فارس

اين پژوهنده با اشاره به موقعيت ويژه‌ي بوشهر، آن را «پايتخت فرهنگي خليج فارس» ناميد و افزود: «مي‌دانيم كه در زمان هخامنشيان بوشهر جزو ساتراپ پارس به‌شمار مي‌رفته است. نكته اين‌جاست كه در خليج فارس آن زمان، جز ايرانيان قوم ديگري در آن گستره نبوده است. مستندات تاريخي و حتا كتاب‌هايي كه ديگران درباره‌‌ي خليج فارس نوشته‌اند، اين را به ما نشان مي‌دهد. نخستين نشانه‌هاي پيدايي اعراب در خليج فارس به سده‌ي دوم پس از ميلاد بازمي‌گردد. در دوره‌ي هخامنشيان منطقه‌ي قطر، بحرين و احسا عربستان، يعني ميانه‌ي بحرين تا كويت كنوني، ساتراپي هخامنشي بوده است. در دوره¬ي ساسانيان نيز اين بخش از خليج فارس ساتراپ مازون ناميده مي‌شد و خاندان قباديان در آن‌جا فرمانروايي مي‌كردند. از سوي ديگر، آثاري كه در جنوب خليج فارس به دست آمده با آثاري كه در شمال خليج فارس كشف شده است، يكساني بسياري دارد؛ به ويژه آثار سفال آن.»

طاهري در پايان گفت: «ما براي اين كه پيوندهاي اقتصادي ايلامي‌ها را با خاور درياي مديترانه دريابيم، مي‌توانيم به نشانه‌هاي زبان‌شناسي تكيه كنيم. براي نمونه، كنار تمدن پالمير در اردن و سوريه، روستايي به نام ”تدمور“هست. روستايي به همين نام نيز در تنگستان بوشهر وجود دارد. به گمان بسيار، اين نام بازمانده‌ي پيوندهاي اقتصادي ايلامي‌ها با منطقه‌ي آن سوي اردن است. باز مي‌توان به واژگاني اشاره كرد كه در بوشهر به‌كار مي‌رود. اين واژگان در هيچ كجاي ايران كاربرد ندارد. چهره‌هاي سياهي كه در ميان برخي از بوشهريان ديده مي‌شود و در جاي ديگري از ايران نداريم، نيز نشان از گستردگي پيوندهاي اين بخش از ايران با خاور آفريقا دارد. اين را هم اشاره كنم كه موسيقي بوشهري، وارون آن‌چه گفته‌اند‏، ريشه‌ي عربي ندارد و از ديد آواها و نواها در چارچوب دستگاه‌هاي موسيقي ايراني جاي مي‌گيرد، نه دستگاه‌هاي موسيقي عرب.»

خليج فارس جايي براي داد و ستد زبان‌ها و انديشه‌ها

شهاب‌الدين ارفعي، از هموندان انجمن مفاخر معماري ايران، سخنران ديگر اين نشست بود. او در آغاز گفت: «بسياري از داد و ستدهاي فرهنگي در كنار آب‌راهه‌ها پديد آمده است؛ به‌ويژه هنگامي كه اين آبراهه‌ها به دريا مي‌ريزند و جايي براي فرهنگ‌هاي فراتر از خود مي‌شوند. براي همين است كه ما در بندرعباس بتكده داريم. در حالي‌كه در هيچ جاي تاريخ ايران نشاني از بتكده وجود نداشته است. باز در بوشهر معبد سيك‌ها را داشته‌ايم. شايد انگليسي‌ها گروهي از سيك‌ها را به بوشهر كوچ داده باشند. يا اين‌كه گمان ببريم كارگر نفت، يا سرباز ارتش انگليس بوده‌اند. مي‌خواهم بگويم محوري فرهنگي باز شده بود و كار و زبان و انديشه داد و ستد مي‌شد. ما زباني در لارك داريم كه در روستايي در آن‌سوي عمان نيز به‌كار مي‌رود. در محور بستك به بندر لنگه روستاي ”خلوص“ را داريم كه به زبان اردو سخن مي‌گويند. رويدادي كه در خليج فارس و درياي عمان افتاده پديد آمدن يك حوزه‌ي تمدني است كه نمي‌توان با كشيدن خطي ميانه‌ي دريا آن را از هم جدا كرد. عرب‌هاي امارات به پروانه‌ي ساختمان‌سازي ”سردابين“ مي‌گويند كه از واژه‌ي فارسي ”سرداب“ گرفته شده است. يا جايگاه حكومتي خود را ”ميدان مشق“ نامگذاري كرده‌اند. به زمين اسب‌سواري هم ”ميدان“ مي‌گويند.»

ارفعي در پايان سخنانش گفت: «چندي پيش كتابي خريدم كه در آن نقشه‌هاي تاريخي خليج فارس را چاپ كرده بودند. چاپ انگليس بود و نويسنده‌اش ”سالم القاسمي“ نام داشت. قاسمي‌ها كه از شيخ‌هاي امارات به شمار مي‌روند، از روستايي نزديك بندر لنگه برخاسته‌اند و ايراني‌اند. اما بعدها به دبي كوچ مي‌كنند. اين كتاب را كه دولت امارت نيز آن را پشتيباني كرده است، ٩٥ درصد نقشه‌هايش نام خليج فارس را دارد. اين نقشه‌ها به زبان‌هاي آلماني، فرانسوي‌، انگليسي و عربي است. اين‌ها سندهايي براي تاريخ و كشور ماست. اما خود ما به آثار تاريخي گذشتگان اهميت بايسته نمي‌دهيم. براي نمونه مجموعه‌ي ”حاج رييس“ در بوشهر، بي آن كه خواسته باشم زياده‌گويي كنم، بايد بگويم يكي از بي‌مانندترين آثار تاريخي است كه در شمال و جنوب خليج فارس مي‌توان يافت. اما اين مجموعه را رها كرده‌ايم تا ويران شود.»

ايران در سياهه‌ي منظر فرهنگي جهان

بهروز مرغابي، از هموندان انجمن مفاخر معماري ايران، كه گردانندگي نشست را بر دوش داشت، در سخنان كوتاهي به شناخت مفهوم «منظر فرهنگي» پرداخت و جايگاه ايران را در سياهه‌ي ثبت جهاني منظرهاي فرهنگ برشمرد. او در اين‌باره گفت: «منظر فرهنگي به مجموعه‌اي تاريخي يا گستره‌اي گفته مي‌شود كه تركيب يگانه‌اي ميان طبيعت ويژه با زيست‌بوم انسان ساخته باشد. اين منظر مي‌بايد حيات داشته باشد و هنوز نيز به‌كار رود؛ همانند دره‌ باميان در افغانستان. اين نيز گفتني است كه در جهان ٨٢ منظر فرهنگي در ٤٩ كشور ثبت شده است. فرانسه و اسپانيا با داشتن ٥ منظر فرهنگي پيشگام هستند. انگلستان و آلمان با ٤ منظر دارند. ٥ كشور نيز داراي منظرهاي فرهنگي ٣ تايي هستند. ايران نيز ٢ منظر فرهنگي بم و بروات را ثبت جهاني كرده است.»
هفتاد و سومين نشست «انجمن مفاخر معماري ايران» در تالار سرسراي نور موزه‌ي هنرهاي ديني برگزار شد.

اگر سازمان ميراث موافقت كند، كورش بزرگ بر كرانه خليج فارس مي‌ايستد


خبرنگار امرداد - آفتاب یزدانی :

دويست و هشتاد‌و‌نهمين شماره‌ي امرداد چاپ شد. در اين شماره مي‌توانيد از طرحي بخوانيد كه اگر سازمان ميراث فرهنگي كشور با اجرايش موافقت كند، تنديس كورش بزرگ در بندر لنگه، قامت خواهد افراشت، تنديسي كه آن اندازه بزرگ هست كه هر كشتي كه از تنگه‌ي هرمز گذر مي‌كند، بزرگي و شكوه كورش را خواهد ديد. سخن نخست اين شماره پيرامون خط فارسي است و نسلي كه آنسوي مرزها، چشم مي‌گشايد و اگر شانس بياورد، تنها خواهد توانست به زبان فارسي سخن بگويد، از دانستن خط فارسي خبري نيست. «آن‌جا پارسي، خط ندارد» از قطع ارتباط ايرانيان مي‌گويد و نسل‌ها، از نسلي كه نخواهد توانست شاهنامه بخواند، حافظ بخواند، نسلي كه تنها حرف مي‌زند.
در اين شماره همچون هميشه خبرها و گزارش‌هايي از ايران خواهيد خواند. در سومين رويه‌ي امرداد ناگفته‌ها و ناشنيده‌هايي، از جهان‌پهلوان تختي، چاپ شده است. با اين رويه مي‌توانيد هم از مرام و منش غلامرضا تختي بخوانيد و هم از فيلم و آهنگ‌هايي كه دوست داشت حتا از روزي كه براي پسرك آجيل‌فروش به خواستگاري رفت.
چهارمين رويه‌ ي امرداد،‌ويژه‌ي ادب‌دوستان است،رهروان واديِ هنر. رويه‌ي ادب و هنر اين شماره‌ي امرداد با دكتره زهره زرشناس به گفت‌و‌گو نشسته تا از كتاب‌هايي براي شما خوانندگان بگويد كه گنجينه‌ي ادبي ما ايرانيان است. «تار ايراني از جدايي‌ها شكايت مي‌كند»، «سروده» و «داستان‌هاي كوتاه» از ديگر بخش‌هايي است كه در اين رويه چشم به راه شما خوانندگان هستند.
رويه‌ي انديشه(رويه‌ي ٥) با جشن بهمنگان آغاز كرده است، جشني كه تا چند روز ديگر آن را به ياد همه‌ي پدرهاي ايران‌زمين به شادي خواهيم نشست. در اين شماره از امرداد در رويه‌ي انديشه از مرتضا ثاقب‌فر نيز نوشته‌ايم. اين بار با هميشه متفاوت است. هربار براي گشودن گرهي يا شنيدن رازي از رازهاي روزگار باستان مرتضا ثاقب‌فر، ميهمان رويه‌هاي امرداد مي‌شد اما اين بار از رفتنش نوشته‌ايم. «آن‌كه زندگي‌اش تراژدي بود و مرگش نيز»، نگاهي به منش زنده‌ياد مرتضا ثاقب‌فر است. «فارسي بگوييم و فارسي بنويسيم»، «از مهر دردها درمان شود» و «گنج ايران چيست؟» از ديگر گزينه‌هايي است كه در اين رويه مي‌توانيد بخوانيد.
ششمين رويه‌ي امرداد هم كه خوانندگان پر و پاقرصي دارد همچون هميشه از تاريخ ايران سخن گفته است. اين بار از «لغزش‌هاي رستم فرخزاد» نوشته‌ايم، همان سپهسالاري كه فرماندهي سپاه ايران در روزهاي پاياني و پُررنج پادشاهي يزدگرد سوم ساساني بر دوش او بود.
«مرگ باشكوه يك پهلوان زنده» ديگر عنواني است كه در اين رويه كار شده است، پهلوان زنده‌مان همان بابك خرمدين است. ١٨ دي‌ماه سالروز جانباختگي او بود. به همين مناسبت از اين پهلوان هميشه زنده نوشته‌ايم.
 از ميان فرنگياني نيز كه در ايران خفته‌اند، در اين شماره به سراغ ساعت‌ساز آلماني درباره شاه صفي رفته‌ايم.
هفتمين رويه‌ي امرداد همچون هميشه خبرها و گزارش‌هايي از هازمان زرتشتي در خود دارد. در اين شماره با فريبرز خسروي به گفت‌و‌گو نشسته‌ايم، مدير آژانس گردشگري زرگان‌گشت كه تاكنون چندين تيم ورزشي به پشتيباني مالي او باليده‌اند.
واپسين رويه‌ي امرداد(رويه‌ي ٨)، با روزشمار تاريخ آغاز كرده‌است. شماري از رخدادهاي تاريخي دي‌ماه تا دهم‌بهمن‌ماه را مي‌توانيد در اين بخش بيابيد. در بخش گردشگري اين رويه اين‌بار به قلعه‌رودخان سفر خواهيد كرد. اگر تاكنون به اين دژ زيباي ايراني نرفته‌ايد بي‌گمانم كه با خواندن اين نوشتار براي ديدنش، مشتاق خواهيد شد. «هنجار هستي»، «بازتاب»، «خوب است بدانيم» و «سخن بزرگ» از ديگر بخش‌هاي اين رويه هستند.
امرداد را از امروز مي‌توانيد از روزنامه‌فروشي‌ها تهيه كنيد.

نگاهي به موقعيت خليج فارس در سفرنامه هاي دوره فتحعلي شاه- بخش پاياني

سفرنامه فريزر که شرحي از گشت و گذار نويسنده در نواحي جنوبي درياي مازندران همچون استرآباد، ساري، بارفروش (بابل)، رشت و سپس اردبيل، تبريز و اروميه است در ۲۲ فصل به همراه يک ضميمه تنظيم شده است.
     فريزر در ضميمه به شرح مطالب مهمي درباره جزاير خليج فارس همچون قشم، هرمز، لارک و آنجار و شهرهاي ساحلي جنوب ايران همچون بوشهر و گامبرون (بندرعباس) مي پردازد. بخشي از ضميمه به بحث درباره تجارت ايران با کشورهاي مختلف به صورت جداول آماري اختصاص دارد. فريزر در اشاره به بنادر و جزاير خليج فارس به وسعت، جمعيت، پوشش گياهي، جنس سنگ ها، مواد معدني و آب و هواي آنها اشاره مي کند. در اشاره به هرمز مي نويسد: «جزيره هرمز مجموعه اي منحصربه فرد از قله ها و تپه ها را عرضه مي کند. محيط پيراموني اش حدود سي ميل است، اما تنها بخشي که هموار و قابل سکونت است، دماغه اي در محدوده شمالي جزيره است که در عريض ترين بخش اش حدود دو ميل [تقريبا سه کيلومتر] طول و سه ميل [تقريبا پنج کيلومتر] عرض دارد، جايي که پرتغالي هاي قديم يک دژ ساخته بودند. [...] سنگ آهن و خاک سرخ فراوان است کوه هاي سنگ گچ به سفيدي برف در اين جزيره واقع شده اند. [... ] هيچ درخت يا گياهي- از هر نوع- در آنجا رشد نمي کند. هيچ چشمه يا آب تازه خوبي در آنجا وجود ندارد.»در جايي نيز اشاره مي کند که حبوبات به ميزان بسيار کمي از راه خليج فارس به مسقط و ديگر بنادر عربي صادر مي شود. ميوه هاي خشک شده، کشمش، زرد آلو، آلو، خرما، مغز بادام، پسته، تنباکو و اسب بخشي از صادرات ايران را به هند تشکيل مي دهد که از راه خليج فارس به آنجا صادر مي شود. همچنين بيشتر گوگرد معادن خمير که به امام مسقط اجاره داده شده ، صادر مي شود.جيمز باکينگهام که در ۱۲۴۱ هـ.ق / ۱۸۲۵ م. از ايران ديدار کرده و پس از بازديد از بغداد، از راه کرمانشاه، اصفهان و شيراز به بوشهر رفته و از خليج فارس عازم بمبئي شده است، سفرنامه اي به نام سفر در آشور، ماد و ايران از خود باقي گذاشته است. عناوين فصل هاي کتاب از شيراز تا خليج فارس به اين شرح است:

ادامه نوشته

نگاهي به موقعيت خليج فارس در سفرنامه هاي دوره فتحعلي شاه- بخش دوم

سفرنامه هاي انگليسي
    
    

 
    در سال ۱۲۱۲ ه .ق / ۱۷۹۸ م. ناپلئون که مصر را فتح کرده بود، تصرف هند را از طريق ايران ممکن مي دانست. در نتيجه فرمانفرماي کل هندوستان، سرجان ملکم را به عنوان سفير خود به ايران فرستاد تا در اين زمينه از بابت ايران اطمينان حاصل کند. سرجان ملکم راهي ايران شد و در ۱۲۱۴ هـ.ق / ۱۸۰۰ م. وارد بوشهر شد. يکي از اعضاي هيات اعزامي به نام ويليام هالينگبري[۳۰]، روزنامه سفر هيات سرجان ملکم را به رشته تحرير در آورده است. اثر ياد شده در دو قسمت و يک پيوست در بر دارنده اطلاعات ارزشمندي به ويژه درباره خليج فارس است.
    نويسنده به وضع جزيره هرمز اشاره مي کند. به نوشته او در آن زمان جزيره هرمز نسبت به گذشته از رونق و آباداني چنداني برخوردار نبوده است؛ با اين وجود از اين جزيره نمک به دست مي آمد و امام مسقط [که از سوي ايران حاکم آنجا بود] مجاز بود که تا ده هزار من نمک به بندر کلکته يا هرجاي ديگر در قلمرو بريتانيا صادر کند. «جزيره خارک که از آب شيرين برخوردار است وابسته به شيخ بوشهر است.»
    ملکم به وضع شهر بوشهر، خانه ها و ساکنان آن اشاره مي کند و مي افزايد: «بوشهر تنها بندر مهمي است که در اين سوي خليج فارس واقع است. واردات از هندوستان بيشتر شامل چيت، موسلين بنگالي، پنبه، شکر، قند، آهن، انواع فلزات و غيره است. صادرات آن داروهاي گياهي، گلاب، خشکبار و غيره است.» «در بوشهر نمايندگي تجاري متعلق به کمپاني به خوبي مرمت شده و بر وسعت آن افزوده شده بود و به همين دليل، اکنون براي اقامت جاي بسيار راحت تري بود.»

ادامه نوشته

سينيز : سابقه تاریخی بندر امام حسن

شهر و بندر کنونی امام حسن ، بر قسمت اعظمي از ویرانه های شهر و بندر باستانی شینیز یا سی نیز قرار دارد . بندر و خور امام حسن در بریدگی ارتفاعی قرار گرفته است که موقعیت اراضی پست آن برای بارگیری و حمل و نقل دریایی مناسب مینماید . بر فراز این زمین افتاده ارتفاعات تپه مانندی است که در دامان آنها ، آثار و خرابه های شینیز قدیم هویداست .
این آثار عبارتند از اطلال آکنده از سنگ و ملاط گچ و سنگ های دریایی و حصارهای خانه ها و آب انبار ها و چاه ها و آبریز ها و گرمابه ها ، که بر روی هم ......

انباشه شده اند و از سه کیلومتری شرق خور امام حسن و آبادی امام حسن تا 2 کیلومتری غربی آن و همچنین از جانب شمال آکنده از این اطلال و خرابه هاست . پی عمارات آنقدر که از گزند طبیعت و بشر در امان مانده ، به خوبی نمونه ای از استحکام و دقت در پی سازی عمارات را نشان می دهند . گوپال یا گوفال که از سفال پخته ساخته شده و احتمالا در نبردها یا جمع آوری آب استفاده میشده در خرابه های سی نیز به فراوانی وجود دارد .

شهر شی نیز یا سی نیز از جمله بنادری است که در قرون اولیه بعد از اسلام ، جغرافی دانان مسلمان ، این بندر را یکی از بنادر معمور جنوب یا مملکت فارس محسوب می داشته اند . این بندر در گذشته بنا به موقعیت های مختلف تاریخی با نام های دیگری چون شنوز و شهنواز مشهور و معروف بوده است .

سابقه این بندر به زمان ساسانیان میرسد که از سال 226 تا 652م بر ایران حکومت می کردند . بر اساس نوشته های تاریخ طبری این شهر در حمله اعراب مسلمان به ایران چندین روز مقاومت کرده و فرماندهی این شهر را شخصی به نام "یربوع" به عهده داشته که در این جنگ ضایعات سختی دیده و بسیاری از لشکریانش هلاک گردیده و از جمله خود یربوع نیز در این جنگ کشته و شهر به دست مسلمانان فتح می شود .قبر یربوع تا سال 1360 هجری شمسی در شرق امام حسن و در محلی به نام "سربال" که احتمالا محل نبرد آنها بوده ، مشخص بوده که در مسیر لوله شرکت نفت قرار گرفته و متاسفانه از بین رفته است .

ادامه نوشته

تاریخ کشتی سازی ایرانیان : قسمت اول


اخیراً با مطالعه‌ی خبری از یک خبرگزاری داخلی،  درباره‌ی کشف لاشه‌ی یک کشتی قدیمی درعمق70 متری از سواحل ایران( منطقه‌ی سیراف نزدیک بندر طاهری کنونی،) که برابر توضیحات نویسنده خبر، باتوجه به شواهد موجود، ازجمله وجود تعدادی حدود 30 تا 40 خمره‌ی اژدری شکل که با نظم خاصی کنار هم چیده‌شده‌اند، و نوع و شکل آن‌ها احتمال دارد کشتی متعلق به دوره‌ی اشکانی باشد، بفکر مراجعه به منابعی در باره‌ی کشتی‌رانی ایرانیان از دوران باستان تاکنون افتادم که یکی از این منابع، کتاب زیر می‌باشد. (لازم به توضیح است که ادعا شده با وجود گذشت دوماه ازاعلام به میراث فرهنگی، تاکنون اقدام مثبتی در مورد شناسائی و مطالعه دراطراف کشتی مورد بحث صورت نگرفته است. لذا تا بررسی کارشناسانه و رسمی، هرگونه اظهارنظر درمورد اثر کشف شده خالی از اشکال نیست.)

پیش ازآن‌که به اصل مطالب بپردازم، لازم دیدم درمورد کتاب، که در نوع خود ارزشمند، و با توصیفی که در مقدمه از آن شده و از مطالب آن نیزبرمی‌آید برخلاف بیشتر کتاب‌هائی که بوسیله افراد خارجی دراینمورد به رشته تحریر درآمده‌اند به دور از غرض‌ورزی و یکجانبه نگری نوشته شده، به قسمت‌هائی از متن ونام و مشخصات نویسنده و مترجم وپیوست‌های کتاب اشاراتی ‌شود تا اهمیت آن بیشتر آشکار گردد.

معرفی کتاب

کتاب ارزشمندِ"سرگذشت کشتی‌رانی ایرانیان" بوسیله پرفسور هادی حسن، استاد ایراندوست فقید، بزبان انگلیسی تألیف، و در سال 1928 به تعداد معدودی در لندن به چاپ رسیده است. نویسنده علاوه بر آشنائی با زبان هندی و انگلیسی و فارسی، در مدرسه‌ی زبان‌های شرقی لندن، مدارس شرق‌شناسی آلمان، دانشگاه علیگره‌ی هند به تحصیل و تدریس مشغول بوده است.

ادامه نوشته

برگزاری همایش «روابط تاریخی بوشهر، بصره و مسقط»


همایش روابط تاریخی بوشهر، بصره و مسقط، اسفندماه امسال در بوشهر برگزار می شود.

این همایش در اصل به صورت ابتدایی در سال 2012 م بین دانشگاه های بصره و بوشهر برگزار شد که اساتیدی از دانشگاه‌های بصره، تهران و بوشهر در آن شرکت داشتند. اما همایش «بوشهر، بصره و مسقط» به علت روابط تجاری بین این سه بندر در طول تاریخ برگزار می‌شود. این روابط باعث استحکام روابط اجتماعی و فرهنگی در این منطقه شده و به همین علت بررسی این روابط تاریخی، اجتماعی و فرهنگی در این همایش در دستور کار قرار گرفته است.

18 اسفندماه (8 مارس 2013) روز بوشهر نام گرفته و به همین دلیل این همایش در این روز برگزار می شود. جلسه افتتاحیه شام‌گاه 18 اسفند است و پس از آن به مدت یک روز و نیم ادامه می یابد.

سخنرانان و پژوهشگرانی از ایران، عراق و عمان در این همایش سخنرانی خواهند کرد، همچنین اساتیدی از ترکیه، فرانسه، هلند و ژاپن که در این زمینه مطالعاتی دارند در این همایش شرکت خواهند کرد.

سه جلسه تخصصی در این همایش برگزار خواهد شد که در سه زمینه:

1. بررسی تاریخی مبادلات اقتصادی دریایی بین بصره، بوشهر و مسقط

2. هنر و معماری منطقه مورد نظر و

3. تعاملات اجتماعی، فرهنگی و تاریخی سه شهر مذکور

کار خواهد کرد.

قابل ذکر آن که مقالات این همایش به سه زبان عربی، فارسی و انگلیسی منتشر خواهد شد.

منبع: http://www.ical.ir

نگاهي به موقعيت خليج فارس در سفرنامه هاي دوره فتحعلي شاه (1)

نويسنده: امين تريان


   - تاريخ نگاري جديد خود را نيازمند انواع منابع مي داند. يکي از اين دسته منابع مورد نياز، به ويژه براي پژوهش در تاريخ اجتماعي، سفرنامه ها هستند که از طريق آنها مي توان به اطلاعات ارزشمندي دست يافت.
    با توجه به اينکه ايران از دوره صفويه با سيل سفيران و سفرنامه هاي آنان روبه رو شد - امري که در روزگار قاجار به اوج خود مي رسد- اين سفرنامه ها را مي توان به عنوان يک منبع بسيار مهم براي مطالعه تاريخ اين دوران مورد توجه قرار داد. از آنجا که تاکنون اثري درخور درباره وضعيت خليج فارس و شهرهاي ساحلي آن در دوره فتحعلي شاه قاجار با استفاده از سفرنامه هاي اين دوره نوشته نشده است، نوشتار حاضر در پي آن است تا سيماي خليج فارس را در دوره فتحعلي شاه قاجار در آينه اين سفرنامه ها نشان دهد. در نگارش اين نوشتار از سفرنامه هاي اوليويه، ژوبر، گاردان، تانکواني، دروويل، ملکم، وارينگ، جونز، موريه، اوزلي، کينير، فريزر، ولف، باکينگهام، کونولي، بارنز و دوکوتزوبوئه استفاده شده است.
    
    درآمد
    خليج فارس به واسطه موقعيت ممتاز جغرافيايي خود چهارراه شرق و غرب، گذرگاه و محل برخورد بسياري از اقوام و ملل دنياي قديم بوده است و به علت همسايگي با کشورهاي نسبتا مهم و داشتن منابع ثروت چه در روزگار کهن و چه در روزگار کنوني، همواره مورد توجه بوده است؛ در واقع بسيار بوده اند آناني که خواسته اند بر آن تسلط پيدا کنند.
    خليج فارس در دوره فتحعلي شاه قاجار (۱۲۱۲-۱۲۵۰ هـ.ق / ۱۷۹۷-۱۸۳۴ م.) با پديده دزدان دريايي قواسم و ناامني ناشي از راهزني آنان روبه رو بود؛ دزداني که محل سکونتشان در ساحل عمان از راس المسندم تا پايه شبه جزيره قطر امتداد مي يافت و دو مرکز اصلي آنها در راس الخيمه و شارجه قرار داشت. اين دزدان ارتباطات بازرگاني را در خليج فارس دچار مشکل کرده بودند و اين باعث شد تا انگليسي ها که داراي ارتباطات بازرگاني با اين منطقه بودند در سال ۱۲۲۱ هـ.ق / ۱۸۰۶ م. و با کمک نيروهاي مسقطي به جنگ دزدان دريايي قواسم بروند و پس از پيروزي با آنان قرارداد صلح امضا کنند، اما دزدان دريايي قواسم به اين قرارداد پايبند نماندند و به راهزني ادامه دادند. از آنجا که ايران درگير جنگ با روسيه بود؛ درصدد تنبيه دزدان دريايي برنيامد در نتيجه انگليسي ها در ۱۲۳۵ هـ.ق / ۱۸۱۹ م. با حسينعلي ميرزا فرمانفرما، والي فارس قراردادي امضا کردند که تا هنگامي که دولت ايران امکانات تامين امنيت و حفاظت از خليج فارس را ندارد، اين مسووليت را به انگلستان واگذار کند. پس از امضاي اين قرارداد نيروهاي مشترک کمپاني هند شرقي، نيروهاي دريايي انگليسي و امير مسقط سواحل راس الخيمه و شارجه را مورد حمله قرار دادند و دزدان دريايي را نابود کردند. در سال ۱۲۳۶ هـ.ق / ۱۸۲۰ م. و پس از امضاي «قرارداد صلح عمومي» با شيخ نشينان خليج فارس، انگلستان راس الخيمه را در اختيار گرفت و در آنجا نيروهايي را مستقر کرد. بخشي ديگر از ناوگان نظامي آنان نيز در باسعيدو در منتهي اليه غرب جزيره قشم و نيز جزيره هنگام مستقر شده و به گشت زني در آب هاي خليج فارس پرداختند. البته انگليسي ها دو سال بعد به علت مخالفت دولت ايران مجبور شدند جزيره قشم را تخليه کنند.

ادامه نوشته

با هدف ثبت جهاني همايش بين المللي بندر سيراف بهمن ماه برگزار مي شود


همايش بين المللي بندر سيراف با عنوان پيوند صنعت و ميراث با همكاري گروه تاريخ دانشگاه تهران و سازمان منطقه ويژه پارس جنوبي اواخر بهمن ماه برگزار مي شود.
    محمد كنگاني مشاور فرهنگي شهردار سيراف و مدير موسسه سيراف فارس درباره هدف اين همايش به گفت: تسريع در ثبت جهاني سيراف و معرفي آن به عنوان قطب گردشگري خليج فارس از اهداف برپايي اين همايش است. كنگاني رونمايي از مدارك گينس كبادي شناگر خليج فارس، سخنراني 4 استاد چيني با محوريت ارتباط چين و سيراف و سخنراني پروفسور ايران شناس اروپايي هينكل من را از برنامه هاي اين همايش دانست. سيراف در 240 كيلومتري جنوب شرقي بوشهر و در 35 كيلومتري غرب عسلويه واقع بوده و جزو شهرستان كنگان است. شهر سيراف قدمت چهار هزار ساله دارد و مبدا راه آبي ابريشم در ايران به شمار مي آيد. اثبات حقانيت نام خليج فارس با سيراف عجين شده و اين شهر بندري هميشه در حاشيه خليج فارس مي درخشد. كنگاني به آثار تاريخي بي نظيري در اين منطقه اشاره كرد و گفت: سيستم آبخوانداري با قدمت 1500 سال كه داراي يكصد چاه به عمق 25 تا 135 متر بوده و حوضچه هاي مستطيل شكل در دل كوه مجموعه تاريخي است كه براي ثبت جهاني يونسكو نامزد شده است.
    اين مجموعه قابليت هاي جذاب و ديدني دارد كه هر محقق و پژوهشگري براي بازديد از آن آمده آن را بسيار تحسين كرده است. وي اضافه كرد: سيراف در زير آب نيز داراي گنجينه است و سونامي هزار سال گذشته آن را به زير آب برده است و 120 اثر ثبت ملي را نيز در خود جاي داده است. اوج اشتهار سيراف به اواخر ساساني و اواخر قرن 4 هجري برمي گردد. مدير موسسه سيراف فارس به تجار و جهانگرداني كه در اين منطقه پرورش يافته اند نيز اشاره كرد و گفت: سيراف زادگاه سندباد افسانه اي، سليمان تاجر سيرافي نخستين جهانگردي كه 460 سال قبل از ماركوپولو به چين و ماچين سفر كرده بوده و سفرنامه اي از اخبار چين را نيز به صورت كتابي درآورده است. وي وجود 43 دريانورد را در تاريخ سيراف قابل ملاحظه بيان كرد و گفت: اين دريانوردان پيش از صدر اسلام عامل ارتباط تجاري با جنوب شرقي آسيا و آفريقا بودند. كنگاني موزه سيراف، آتشكده مسجد جامع سيراف، نمونه خانه هاي اعياني، آرامگاه قطب الدين سيرافي و قبر منسوب به سيبويه را از جمله آثار تاريخي اين منطقه بيان كرد.
 
منبع:
روزنامه ايران

نهمین همایش ملی خلیج فارس

نهمین همایش ملی خلیج فارس

خلیج فارس اصلی ترین و کهن ترین نامی است که به آبراهه میانه سرزمین ایران، دریای عمان و شبه جزیره عربستان از سده های پیش از میلاد تاکنون نهاده شده و مستندات، مدارک و شواهد آن در منابع کهن و اسناد معتبر بین المللی معاصر بر جای مانده است. علاوه بر اهمیت تاریخی، خلیج فارس از نظر جغرافیایی، اقتصادی، سیاسی، نظامی- راهبردی و زیست محیطی اهمیت شایانی دارد. این خلیج، در منطقه خاورمیانه، به عنوان محور اصلی ارتباط بین اروپا، آفریقا، آسیای جنوبی و جنوب شرقی آسیا، ممتاز ترین جایگاه راهبردی، سیاسی و ژئوپولتیک را داراست و وجود پایگاه های متعدد نظامی کشور های مختلف در خلیج فارس اهمیت نظامی و راهبردی آن را نمایان می سازد و به لحاظ اقتصادی، به دلیل وجود معادن سرشار نفت و گاز، مخزن انرژی جهان نام گرفته است. خلیج فارس از نظر زیست محیطی نیز جزء متنوع ترین زیستگاه های جهان است که گونه های متنوع جانداران را در سواحل، جزایر متعدد و اعماق خود جای داده است و در نهایت اهمیت گردشگری، فرهنگی و اجتماعی خلیج فارس به مثابه يكي از نقاط برخورد فرهنگ هاي بزرگ جهان مهد و آیینه فرهنگ های ایرانی، عربی، هندی و ... که در اشکال گویش ها، معماری، هنر، اقوام، خرده فرهنگ ها، آداب و رسوم و ... جاذبه های بی شمار طبیعی و فرهنگی تجلی یافته است. 
بدیهی است خلیجی با این همه اهمیت از دست اندازی های سیاسی، نظامی و فرهنگی دور نباشد. از این رو به پاس صیانت از این میراث باستانی و نام کهن، در تقویم رسمی ایران، دهم اردیبهشت ماه که مصادف است با تاریخ اخراج پرتغالی ها از تنگه هرمز، به نام “روز ملی خلیج فارس” نام گذاری شده است. در این راستا مرکز گردشگری علمی – فرهنگی دانشجویان ایران وابسته به جهاد دانشگاهی با سابقه اجرای هفت دوره همایش و با هدف فراهم ساختن زمینه های مطالعات کاربردی در برابر بدعت گذاريهاي آگاهانه یا ناآگاهانه ای که سال هاي اخير به منظور مصادره سرمايه هاي فرهنگي و متعلقات هويت ملي ايرانيان صورت می گیرد، هشتمين دوره همایش را با رویکرد ملي و در محور های کلی مطالعات جغرافیا و محیط زیست، گردشگری و فن آوریهای نوین، سیاست و اجتماع، اقتصاد، تاریخ و باستان شناسی، فرهنگ، هنر و معماری خلیج فارس برگزار می کند تا در این نشست ها به صورت علمي، تحليل ژرف‌نگر، مستند، مستدل و دانایی محورانه به دفاع از اركان و سرمايه هاي فرهنگي- تمدني و اقتصادی- سیاسی ايران پرداخته شود. 

امید است این همایش بستری باشد برای گفت ‌و شنود و تبادل‌ نظر ميان انديشمندان، استادان، پژوهشگران و دانشجويان و استفاده از مطالعات کاربردی نو و دستاوردهای علمی تا افق‌ هاي نوين براي دستيابي به راه‌ هاي مؤثر در توسعه‌ همه جانبه خليج فارس بگشاید و زمینه ساز صلح و توسعه پایدار خلیج فارس و حفظ، پاسداشت و تداوم فرهنگ و تمدن اصیل و نجیب ایرانی گردد. 

 

 راهنمای ثبت نام، تهیه و ارسال مقالات

تمامی روند ثبت نام و ارسال مقالات از طریق وبسایت همایش www.persiangulf-co.ir صورت می گیرد. علاقه مندان می توانند جهت شرکت در همایش و ارسال مقالات به بخش ثبت نام و ارسال مقالات سایت مراجعه کنند و از جزئیات آن مطلع شوند. 

 

تقویم همایش

• مهلت ثبت نام و ارسال مقالات(اصل و چکیده باهم): 15 اسفند 1391

• اعلام نتایج داوری اصل مقالات: 29 اسفند 1391

• زمان برگزاری همایش: 12-9 اردیبهشت 1392  


شیوه نامه ثبت نام و نحوه ارسال مقالات


به اطلاع پژوهشگران محترم مي رساند، كليه روند ثبت نام تنها از طريق وبسایت همایش صورت مي پذيرد. پژوهشگران محترم می توانند از تاریخ 91/10/20  اقدام به ثبت نام و ارسال مقالات نمایند. خواهشمند است قبل از ثبت نام موارد زیر را به دقت مطالعه فرماييد.


علاقه مندان به شركت در همايش و ارسال مقاله، ابتدا باید از طریق لینک ثبت نام و ارسال مقالات وبسایت همایش اقدام به ثبت نام و پرکردن فرم مربوط به اطلاعات فردی نمایند، سپس فایل مقاله یا مقالات خود را در این بخش ارسال کنند. بعد از درج اطلاعات و ارسال مقاله و بررسی و ارزیابی اولیه آن توسط کمیته علمی، شرایط ثبت نام نهایی متعاقباً به ایمیل کاربر ارسال خواهد شد.


* ثبت نام صرفاً از طریق وبسایت همایش امکانپذیر می باشد.

 

** مقالات ارسالی به دبیرخانه باید براساس راهنمای تنظیم و تدوین مقالات مندرج در بخش راهنمای تهیه مقالات تهیه و سپس ارسال گردد.(چکیده و اصل مقالات به صورت یکجا دریافت می گردد).


*** پژوهشگران می توانند نتیجه ارزیابی مقالات ارسالی خود را با وارد کردن نام کاربری و رمز عبور در بخش پیگیری وضعیت مقالات در (لینک مذکور) مشاهده نمایند.

 

ایران و عراق‌ در فراسوی جنگهای خلیج فارس

بازخوانی یک کتاب:

ایران و عراق‌ در فراسوی جنگهای خلیج فارس

 دکتر حمید احمدی



آثار و نوشته‌های مربوط به تحولات بین المللی‌ و منطقه‌ای را اصولا می‌توان به سه گونه‌ طبقه‌بندی کرد:

1-کتابهای تاریخی و توصیفی که از سوی‌ مورخان برجسته و یا آماتور پیرامون تحولات‌ سیاسی در سطح بین المللی و یا منطقه‌ای‌ درباره روابط میان کشورها نوشته می‌شود. برخی از این آثار با تکیه بر اسناد و نوشته‌های‌ معتبر از ویژگی مهمی برخوردار هستند.

2-کتابهای نظری و مفهومی که معمولا از سوی اساتید دانشگاهها برای نهادینه کردن‌ درک تحولات منطقه‌ای و بین المللی نوشته‌ شده،و با ارائه چارچوبهای نظری درصددند تا درک مشترک از تحولات بین المللی به دست‌ بدهند.این گونه آثار،برخلاف نوع نخست‌ کمتر به توصیف و شرح دقیق تحولات تاریخی‌ می‌پردازند،بلکه درصدد هستند تا به استفاده‌ گزینش شده از تاریخ،استحکام دیدگاهها و چارچوبهای نظری ارائه شده را ثابت کنند؛

3-نوع سوم نوشته‌ها را می‌توان آثار روزنامه‌نگاران و پژوهشگران میدانی دانست‌ که برخلاف دو گروه بالا،با استفاده از منابع‌ روز،یعنی گفته‌ها و شنیده‌ها،خود(از طریق‌ (*).متن حاضر معرفی مختصری از کتاب زیر می‌باشد:

Dilip Hiro,Neighbors,not Friends:Iraq and Iran After the]Persian[Gulf wars,(London and New York:Routledge,2001),370 pages.

مصاحبه)درصدد تبیین و توصیف تحولات‌ روز بر می‌آیند.این گونه نوشته‌ها برخلاف دو نوع نخست،به گذشته نزدیک(حد اکثر 01 سال)و حال حاضر مربوط می‌شود،و شیوه‌ نگارش آنها نیز به لحاظ ارائه منبع و مدارک‌ به دقت دو نوع آثار دیگر نیست.

یکی از ویژگی آثار روزنامه‌نگاری آن‌ است که داده‌های تاریخی روز را با نظرات و دیدگاههای نویسندگان آنها ترکیب کرده و در عین شرح و توصیف تحولات،گاه درصدد بر می‌آیند تا بحثهای نظری پیش‌گویی کننده، یا مبتنی بر تحولات گذشته ارائه دهند.

دیلیپ هیرو،نویسنده برجسته تحولات‌ معاصر خاورمیانه،یکی از این گونه نویسندگان‌ است.نوشته‌های او نه ویژگی آثار تاریخی و مستند را دارد و نه ویژگی بحثهای نظری مربوط به نویسندگان و پژوهشگران خاورمیانه‌ای را. او همانند بسیاری از روزنامه‌نگاران برجسته‌ معاصر،نویسنده‌ای پرکار نیز محسوب می‌شود که هراز چندگاه اثر جدیدی را درباره تحولات‌ خاورمیانه منتشر می‌سازد.در واقع هیرو را می‌توان به نوعی با آندره فونتن،نویسنده‌ فرانسوی و سر دبیر اسبق لوموند و محمد حسنین هیکل،روزنامه‌نگار و مفسر سیاسی‌ برجسته مصری،مقایسه کرد.هر سه این‌ نویسندگان،آثار متعددی را پیرامون تحولات‌ بین المللی و منطقه‌ای معاصر ارائه داده‌اند که‌ مورد استفاده خوانندگان وسیع قرار گرفته‌ است.

ادامه نوشته

اهمیت نفت ایران برای انگلیس در جنگ جهانی دوم (2)

 

نگارنده: مینا رئیسی سربیژن

دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ مطالعات خلیج فارس دانشگاه شهید چمران اهواز

2-ارسال تجهیرات نظامی ایالات متحده آمریکا و انگلستان به اتحاد شوروی از راه های ایران، بدون در اختیار منابع نفت این کشور برای تامین سوخت وسایل حمل و نقل غیر ممکن بود. به ویژه آنکه نفت ایران بدون نیاز به نیروی کار زیاد و تکنولوژی پیچیده قابل استخراج بود.

3- اهمیت دیگر منابع نفتی ایران برای انگلستان مخصوصا از این بابت بود که انحصار این منابع را در اختیار داشت و برای ایجاد تاسیسات نفتی سرمایه گذاری های انسانی و مالی زیادی متحمل شده بود.

هنگامی که در اواخر تابستان سال 1320 ه.ش وضعیت جبهه های جنگ در شوروی تهدید آمیز شده و ارتش آلمان تقریبا تمام مناطق غربی این کشور را اشغال کرده بود. نفوذ نیروهای آلمان در مسیر عراق و ایران و اشغال مناطق نفتی امری مهم تصور می شد. چنانچه نیروهای آلمانی قادر  می شدند خطوط دفاعی شوروی را در قفقاز در هم بشکنند. بدون تردید به پیشروی خود در مرزهای خود ایران و عراق به سمت سواحل خلیج فارس ادامه می دادند، زیرا بر طبق طرح" گروزنبرگ" آلمان ها قصد داشتند پس از پیروزی برشوری فتوحات خود را پس از تصرف پالایشگاه نفت آبادان مرز های ایران و هند ادامه دهند. در صورتی که نفت ایران از کنترل انگلیسی ها خارج می شد؛ آغاز و یا ادامه عملیات نظامی علیه نیروهای آلمانی در خاورمیانه برای ارتش انگلستان تقریبا غیرممکن می گردید؛ به دلیل اینکه نیروی دریائی انگلستان در خلیج فارس و اقیانوس هند و تمام کشتی های تجاری این کشور در بخش جنوبی کانال سوئز به طور کامل متکی به نفت ایران بودند. ضمن اینکه امکان جایگزینی نفت ایران  نفت ایران از منابع آمریکا نیز در اسرع وقت وجود نداشت.[1]

-اهمیت نفت ایران برای انگلیس از بعد رقابت با آلمان

دولت آلمان در جنگ جهانی دوم همانند  انگلستان علاقه فراوانی برای دست اندازی به نفت ایران و عراق ابراز می داشت و این واقعیت را می توان از مطالعه اسناد موجود در وزارت امور خارجه این کشور به خوبی دریافت. برای مثال در سال 1316.ه ش /11 ژوئیه 1937 .م کلودوس از بخش اقتصادی وزارت امور خارجه از سفیر آلمان در بغداد می خواهد، گزارشی در زمینه میزان منابع نفتی ایران و عراق تهیه و به برلین ارسال کند.

ادامه نوشته

معرفی کتاب (تاریخ هشتاد ساله بندر امام خمینی(ره))


تاریخ هشتاد ساله بندر امام خمینی(ره)


سجاد رحیمی نژاد (دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ مطالعات خلیج فارس دانشگاه شهید چمران اهواز)

نویسنده: دکتر بهادر قیم (عضو هیأت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز)

ناشر: همای رحمت

محل نشر: اصفهان

تاریخ نشر: 1389 

 تعداد صفحه: 336

تیراژ: 2000 نسخه.


در بررسی شناخت موضوع کتاب، نویسنده در قسمت پیشگفتار به انگیزه خود در تالیف این اثر اشاره کرده است« هدف عمده از نگارش و تدوین این مجموعه عبارت است از بیان و معرفی گوشه­ ای از نمود جغرافیایی قدیم و معاصر و همچنین تاریخ منطقه بندر امام خمینی در یک بستر زمانی 80 ساله که به نوعی می­توان از آن بعنوان تاریخ محلی یاد کرد»

 این اثر در چهار فصل تدوین شده است، در فصل اول تحت عنوان جغرافیای معاصر و قدیم منطقه بندر امام خمینی(ره)، موقعیت و مختصات جغرافیایی خلیج­ فارس، آبراه خورموسی و بندر امام خمینی با توجه به  اسناد و نقشه ­های جغرافیایی مورد ارزیابی و بررسی دقیق قرار گرفته است. در ادامه مؤلف به معرفی ریشه و قدمت تاریخی نام خلیج فارس در دوران باستان و همچنین دوران اسلامی پرداخته است. یکی از موضوعاتی که نویسنده در این فصل به آن اشاره کرده است، موضوع ریشه­ یابی خورموسی است. نویسنده با اشاره به اینکه منابع متعدد تاریخی و جغرافیایی به صراحت به این سوال که چرا این خور به«خورموسی» معروف شده است، پاسخ درستی ندادند. از روی روایات شفاهی و برخی مکتوبات تاریخی، سه دیدگاه را معرفی می­کند.

نظریه اول اینکه این نام  منشأ فرانسوی داشته و از دو واژه خور و مس Mass) ( گرفته شده است. نظریه دوم مربوط به روزنامه اطلاعات است که: خورموسی معرف کلمه خورموسی است که آن معرف خوره هرمس یا خوره هرمز است. نظریه سوم مبتنی بر یک تاریخ شفاهی است، طبق این نظریه تسمیه خور موسی برگرفته از نام موسی و آن ناخدایی بوده از قصبه واقع در قسمت سفلی و مصب رودخانه اروندرود (قیم، تاریخ 80ساله بندر امام، ص 65-61).

ادامه نوشته

اهمیت نفت ایران برای انگلیس در جنگ جهانی دوم (1)

اهمیت نفت ایران برای انگلیس در جنگ جهانی دوم (1)


نگارنده: مینا رئیسی سربیژن

دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ مطالعات خلیج فارس دانشگاه شهید چمران اهواز


چکیده

در کنار سایر علل و انگیزه ها برای اشغال ایران در جریان جنگ جهانی دوم، نفت جنوب ایران برای انگلیس اهمیتی اساسی و حیاتی داشت. انگلیس که برای پیشبرد اهداف سیاسی و نظامی خود در عرصه سیاست جهانی وابستگی اساسی به نفت داشت؛ و از آنجا که یکی ازمهمترین  منابع تامین نفت مصرفی این دولت ذخایر نفت جنوب ایران بود، در جریان جنگ دوم جهانی با توسل به اقدامات سیاسی و نظامی و بدون در نظر گرفتن حقوق ایران به عنوان یک کشور مستقل، به اشغال ایران و مناطق نفتی پرداخت و سعی نمود از تصرف آنها به دست آلمان و همدستان این کشور ممانعت نماید. در این راستا، با اشغال ایران مناطق نفتی نیز اشغال و با اقدامات حفاظتی شدید در طول جنگ حفظ شدند. با استفاده از نفت ایران انگلیس توانست در عملیات های نظامی خود در شرق و حتی سایر جبهه های جنگ به موفقیت برسد. نفت ایران یکی از عوامل اساسی پیروزی انگلیس و متفقین در جنگ جهانی دوم بود. 

کلید واژه ها: ایران، نفت، جنگ جهانی دوم، انگلیس، آلمان.

مقدمه

در سال 1939م./ 1318 ه.ش جنگ جهانی بین دو گروه متخاصم متفقین و متحدین آغاز گشت. ایران مانند رویه ای که در جنگ جهانی اول در پیش گرفته بود؛ در ابتدای جنگ بیطرفی خود را در این جنگ رسماً اعلام کرد. اما به دلایلی چند نتوانست از صحنه این جنگ برکنار بماند. در کنار عواملی چون اهمیت استراتژیکی و ارتباطی؛ نفت ایران از جهت ارزش و اهمیت فوق العاده ای که این ماده را در عصر جدید در صنعت و تسلیحات مطرح کرده بود، اهمیت فراوانی برای کشورهای درگیر جنگ مخصوصاً انگلیس داشت. دولت انگلیس که خود سهامدار اصلی شرکت نفت ایران و انگلیس بود؛ برای کسب پیروزی در مقابله با رقبا و حفظ سیادت و برتری خویش در عرصه سیاست جهانی و از جهت تاًمین سوخت مورد نیاز نیروی دریائی خود، وابستگی حیاتی به نفت داشت؛ در این میان نفت ایران به دلایل متعدد از جمله اینکه تحت نظارت و کنترل خود دولت بریتانیا بود، اهمیتی درخور برای سیاستمداران این کشور داشت. این امر منجر به اشغال و نقص بیطرفی ایران در این جنگ شد. لذا در جریان جنگ جهانی دوم در کنار سایر عوامل، نفت ایران نیز سهم بسزائی در اشغال ایران از سوی متفقین داشت. با توجه به اهمیت این مساله و تاًثیری که در تاریخ و سیاست و سرنوشت ایران برجای نهاد، در این مقاله به بررسی ابعاد این مساله پرداخته شده است.

ادامه نوشته

اولين همايش بين‌المللي اسناد ايراني

اسناد مكتوب، بخشي از سرمايه‌هاي مطالعاتي هر منطقه‌و كشوري است كه با استناد به آن‌ها، تحقيقات در حوزه‌هاي مختلف فرهنگ و اجتماع استحكام و اصالت پيدا مي‌كند. بهره بردن از اين گونه مدارك، نياز به داشتن توانائي و علم استفاده كردن از آن‌هاست. گستردگي جغرافياي سياسي و فرهنگي ايران ‌زمين در طول تاريخ بلند خود، به پراكندگي اسناد و مدارك تاريخي و فرهنگي آن انجاميده است. به همين سبب، فرصتي لازم است تا محققان و علاقه‌مندان حوزه اسناد فارسي - ايراني و هم ‌چنين پژوهشگران تاريخ معاصر ايران و كشورهائي كه با آن ارتباطات مختلف سياسي، فرهنگي و اقتصادي داشته‌اند، به مبادلة دستاوردهاي پژوهشي خود بپردازند. اطلاع يافتن از روش‌هاي تحقيقي كه در باره اسناد تاريخي در ديگر كشورهاي جهان جريان دارد و نيز مطالعاتي كه در حوزه اسناد فارسي يا اسناد مربوط به ايران انجام مي شود، يكي از پژوهش هاي اصلي محققان حوزه اسنادي و تاريخ ايران بوده است. همايش اسناد ايراني، فرصتي است براي عمق بخشيدن به پژوهش‌هاي مبتني بر اسناد، عرضه آخرين اطلاعات، روش‌ها و دستاوردهاي مطالعات مربوط به آن در ايران و نيز كشورهاي مرتبط با ايران، به ‌ويژه كشورهائي كه با ايران داراي گذشته مشترك تاريخي و فرهنگي مي باشند. همايش" اسناد ايراني،" اولين گام را در حوزه اطلاع‌رساني در باره اسناد ايراني در آرشيوهاي مختلف جهان برداشته است. با اين اميد كه در آينده به مرجعي براي تبادل اطلاعات در باره آخرين و جديدترين تحقيقات در حوزه‌هاي مطرح شده، بينجامد.

محورهاي همايش (pdf)

شرایط مقالات (pdf)

شيوه نامه نگارش و ارجاع نويسي مقالات (pdf)



تاريخ برگزاري همايش : 17 مهر 1392
مهلت ارسال چكيده مقالات تا 12 بهمن 1391 (فقط از طريق پيام نگار)
مهلت ارسال اصل مقالات تا 30 خرداد 1392 (فقط از طريق پيام نگار)

آدرس دبيرخانه همايش : بزرگراه حقاني(شرق به غرب )، ابتداي خيابان كوشا، ساختمان گنجینه اسناد ملی ایران(معاونت اسناد سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران)، طبقه دوم، پژوهشكده اسناد، دبیرخانه همایش.
تلفاکس : 26403098 پیام‌نگار : arc@nlai.ir

انتشار اولین هفته نامه مصور ایرانی در بوشهر

در عصر قاجار، روشنفكران بوشهری با محافل و روزنامه های اپوزیسیون خارج از كشور در ارتباط دائم بودند و مقالات و ا خبار بوشهری ها و بندر بوشهر در نشریاتی چون »حكمت « و »ثریا» در مصر، »اختر « در اسلامبول، »حبل المتین « كلكته هند و حتی »قانون » « میرزا ملكم خان ناظم الدوله « در لندن به چاپ می رسید.« میرزا آقاخان كرمانی « در نامه ای به »میرزا ملكم خان « نوشت: » روزنامه قانون « در بوشهر غوغا كرده است. «  روی همین مسائل بود كه بندر بوشهر جزو اولین شهرهای ایران بود كه در آن چاپخانه و روزنامه به وجود آمد و اولین هفته نامه مصور و كاریكاتوردار در ایران با عنوان «طلوع «، در سال 1318 ه . ق  (1900 م) در بوشهر به طبع رسیده است.


در عصر مشروطه نیز جنبش مطبوعاتی بوشهری ها پرتوان ادامه یافت. روزنامه »مظفری « ارگان آزادی خواهان لیبرال دموكرات و مشروطه خواهان بوشهر و جنوب ایران بود كه نه تنها مقالاتی به فارسی در این باره می نوشت، بلكه حتی مثلاً مقالاتی را كه »ادوارد براون « محقق و ایران شناس انگلیسی و هوادار مشروطیت ایران، در روزنامه »منچستر گاردین « مینوشت به فاصله چند هفته بعد در بوشهر ترجمه و منتشر می كرد. دو تن از بوشهری های مقیم تهران نیز نشریات جریان ساز و مهمی چون »مساوات « به سردبیری سید محمدرضا مساوات برازجانی و »جنوب » ،« ندای جنوب « و »یادگار جنوب « هر سه به سردبیری محمدباقرخان تنگستانی منتشر كردند. حتی در عصر استبداد صغیر و خفقان در ایران نیز یك بوشهری به هند رفت و روزنامه مشروطه خواه »اصلاح « را در »بمبئی « منتشر كرد. در سال های بعد آلمانی ها در برازجان هفته نامه »ندای حق»(1334 ه . ق) و انگلیسی ها در بوشهر »دیلی نیوز بولتن« 1321 ش را منتشر كردند.

منبع:

نگین خلیج فارس، ضمیمه مشعل، شماره 327، یکشنبه 26 آذر 1385

برگرفته از: http://bushehriha.mihanblog.com

عکسهای زیبا از بندر کنگ

این عکس ها توسط مدیر  محترم وبلاگ "  شهر من بندر کنگ " برای ما فرستاده شده است

از ایشان کمال تشکر را داریم.

ادامه نوشته

دومین ضمیمه فصلنامه اسناد بهارستان منتشر می‌شود

دومین ضمیمه فصلنامه اسناد بهارستان (ضمیمه ویژه سومین همایش تخصصی تاریخ مجلس) که مراحل نهایی تدوین را طی می‌کند از سوی مرکز اسناد کتابخانه مجلس منتشر خواهد شد.

روح‌الله طهمورثی مسئول امور اجرایی و سرویراستار فصلنامه اسناد بهارستان در مصاحبه با وب‌سایت کتابخانه مجلس، ضمن اعلام این خبر گفت: این ضمیمة ویژه، محتوی مقالات ارائه شده در زمینة مسائل مربوط به مجالس سیزدهم تا شانزدهم شورای ملّی و مبتنی بر محورهای مطرح شده در فراخوان این همایش است.

سرویراستار فصلنامه اسناد بهارستان افزود: مقالات ارائه شده، پس از بررسی و نظر نهاییِ کمیته داوران همایش و انجام اصلاحات لازم از سوی نویسندگان محترم، برای تدوین و انتشار ضمیمة ویژة این همایش به دفتر فصلنامه اسناد بهارستان تحویل شده و مراحل نهایی انتشار را سپری می‌کند.

بنا به اعلام روح‌الله طهمورثی فهرست نهایی مقالات در دست انتشار دومین ضمیمه فصلنامه اسناد بهارستان به قرار ذیل است: 

مجلس شانزدهم شورای ملّی و ملّی شدن صنعت نفت/ نعمت احمدی، یونس صادقـــــی

کالبدشکافی تقابل فراکسیون‌های حزب توده و منفردین در دورة چهاردهم مجلس/ علی اخضری، زهرا حسین هاشمی، مینا معینی

نمایندگان مشروطه‌خواه ؟! نشریة توفیق و مجالس دورة پهلوی دوم (با تکیه بر مجالس سیزدهم تا شانزدهم شورای ملّی)/ حبیب بابایی

نقدینگی و سیاست‌های پولی مجلس پانزدهم/ علی‌اکبر تشکری، علی‌اصغر چاهیان

عملکرد مجلس پانزدهم و شانزدهم در قبال قرارداد گس ـ گلشائیان/ علی باقری دولت‌‌آبادی

مقایسة آماری نمایندگان مجلس شورای ملّی در دوره‌های 14 تا 17 با دوره‌های پیش و پس از آن/ دکتر روح اله بهرامی، محمد گودرزی

بازتاب بحران نان در مجلس سیزدهم/ مریم ثقفی

مجلس شورای ملّی و بحران سیاسی ـ اجتماعی کردستان/ علی‌اکبر جعفری، الهام شفیعی‌علویجه

مجلس سیزدهم و چرخش فکری نمایندگان (بررسی مواضع و دیدگاه نمایندگان مجلس نسبت به رضاشاه پهلوی)/ سجاد جمشیدیان                  

فعالیت­های سیاسی مصطفی مصباح‌زاده نماینده بندرعباس در ادوار مجلس پانزده و شانزده/ لیلا کاوه چلچه، عزت طهماسبی­‌فر

تقابل دولت ایران با شرکت نفت ایران و انگلیس از قرارداد 1933 تا ملّی شدن صنعت نفت در ایران با تأکید بر نقش مجلس شورای ملّی/ محمد حسن‌نیا

فراکسیون اقلیّت در دورة پانزدهم مجلس شورای ملّی و طرح تغییر قانون اساسی/ یونس خداپرست

نقش‌مایه‌های چندگانة مجلس شورای ملّی دورة چهاردهم در بحران آذربایجان/ محسن خلیلی

بررسی رابطة بین مجلس چهاردهم و پهلوی دوم/ مهدی داور

نیروهای مذهبی و انتخابات؛ بررسی اسنادیِ  نقش نیروهای مذهبی در انتخابات دوره‌های 13 تا 16 مجلس شورای ملّی/ رحیم روحبخش

پیشینة سیاسی اردشیر آوانسیان نمایندة ارامنه در مجلس چهاردهم و نقش وی در اوج‌گیری غائلة آذربایجان/ حسین سلیمی

سقوط «قانون­گذار» و ناتوانی «نهاد» قانون­گذاری در ایران(1320ـ1332)/ علیرضا سمیعی اصفهانی، مصطفی رضایی حسین آبادی

شورش افسران خراسان و رابطة آن‌ها با حزب توده در دورة چهاردهم مجلس شورای ملّی (مرداد 1324هـ.ش.)/ محمدحسین علیزاده، مسعود خاتمی

شوروی و بحران نفت شمال در مجلس چهاردهم/ علیرضا علی‌صوفی

مجلس پانزدهم و پایان فعالیّت بانک شاهنشاهی در ایران/ محمّد قربانیان

بررسی تطبیقی قانون انتخابات مصوّب مجلس با طرح‌های پیشنهادی اصلاح قانون انتخابات در دهۀ بیست/ رؤیا کارگران

جایگاه علوم انسانی در مذاکرات و مصوّبات دورة پانزدهم و شانزدهم مجلس/ مریم کمالی

سوء استفادة سیاسی نمایندگان وابسته به دربار در مجلس سیزدهم ازجریان بلوای نان سال 1321/ عبدالکریم مشایخی، فروغ بحرینی

کمیسیون نفت و مجلس شانزدهم/ زینب ناصری لیراوی

مجلس شورای ملّی و بازسازی نیروی دریایی بعد از حملة متّفقین به ایران (1330- 1320هـ.ش.)/ فاطمه نجفی

اصلاحات ارضی و مجلس شانزدهم شورای ملّی/ نورالدین نعمتی

Persian Gulf’s name is an eternal reality: Prof. Pirouz Mojtahedzadeh


Persian Gulf’s name is an eternal reality: Prof. Pirouz Mojtahedzadeh

By:

February 17, 2011

Prof. Pirouz Mojtahedzadeh is a prominent Iranologist, geopolitics researcher, historian and political scientist. He teaches geopolitics at the Tarbiat Modares University of Tehran. He has been the advisor of the United Nations University and the founder and manager of the London-based Urosevic foundation. Mojtahedzadeh has published more than 20 books in Persian, English and Arabic on the geopolitics of Persian Gulf region and modern discourses in international relations. Since 2004, he has been a member of the Academy of Persian Language and Literature. Moreover, he has been a member of the British Institute of Iranian Studies since 1993. Prof. Mojtahedzadeh earned a Ph.D. in Political Geography from the University of London in 1993 and also obtained a Ph.D. in Political Geography from the University of Oxford in 1979.

Prof. Pirouz Mojtahedzadeh

Prof. Pirouz Mojtahedzadeh

He has been a member of the board of the Society for contemporary Iranian Studies at the University of London and also a senior research associate at the Geopolitics & International Boundaries Research Centre.

Prof. Mojtahedzadeh has published scores of articles regarding the historicity and veracity of Persian Gulf name and the legality of Iran’s ownership over the three Persian Gulf islands of Lesser Tunb, Greater Tunb and Abu Musa. He has delivered several international speeches in which he has scientifically repudiated the territorial claims of the United Arab Emirates government over the three Iranian islands and also confronted the psychological operation of the U.S.-backed Arab monarchies in the Middle East in distorting the historical name of the Persian Gulf.

ادامه نوشته

جلسه دفاع رساله کارشناسی ارشد

جلسه دفاع رساله کارشناسی ارشد

با موضوع

«ایالات متحده آمریکا در خلیج فارس: 1945-1971 م»

(با تکیه بر روابط ایران و آمریکا)

 

استاد راهنما: دکتر فرج الله احمدی

استاد مشاور: دکتر نورالدین نعمتی

 

 

استاد داور: دکتر محمدباقر وثوقی

 

نگارش: عبدالرضا کلمرزی

 

مکان: تالار باستانی پاریزی

زمان: دوشنبه، 4 دی 1391 ساعت 10 صبح

 

اولين همايش ملي سرمايه گذاري در بنادر كشور


سازمان بنادر و دریانوردی در نظر دارد، «اولین همایش ملی سرمایه گذاری در بنادر کشور» با محوریت «توسعه و سرمایه گذاری در بنادر» ضامن رشد اقتصادی کشور» را در اول اسفندماه 1391 در سالن همایش بین المللی رایزن برگزار نماید.

به همین منظور از کلیه دست اندرکاران، صاحب نظران و علاقه‌مندان دعوت می گردد تا در صورت تمایل نسبت به ارائه مقاله در همایش درخصوص هر یک از موضوعات مذکور اقدام نمایند.

موضوعات علمی همایش :
تأثیر متقابل رشد و توسعه اقتصادی و توسعه بنادر و زیرساخت های حمل و نقل دریایی کشور

مزیت های نسبی و رقابتی بنادر کشور در توسعه زیرساختها و جذب سرمایه های داخلی و خارجی

فرصت های سرمایه گذاری در توسعه بنادر و حمل و نقل دریایی با توجه به نقش رقابت منطقه ای و فرامنطقه ای
تأثیر سرمایه گذاری بخش های غیر دولتی در بنادر بر شاخص های کلان اقتصادی

تأثیر شاخص های عملیاتی بندری بر توسعه و سرمایه گذاری در بنادر

راهکارهای افزایش مشارکت بخش خصوصی در توسعه بنادر


زمانبندی همایش:

موضوع 

از تاريخ

تا تاريخ

ثبت نام در همايش

1391/09/25

1391/10/20

دريافت خلاصه مقالات

1391/09/25

1391/10/20

ارزيابي خلاصه مقالات و انتخاب جهت ارسال اصل مقالات

1391/10/20

1391/10/22

دريافت اصل مقالات

1391/10/23

1391/11/15

ارزيابي اصل مقالات و انتخاب مقالات برتر جهت سخنرانی یا ارائه پوستری

1391/11/16

1391/11/25

 بررسی فایلهای پاورپوینت سخنرانان

 1391/11/26

1391/11/29 

تاريخ برگزاري همايش

1391/12/01

1391/12/01


علاقه‌مندان به مشارکت علمی در همایش می توانند نسبت به ارائه چکیده مقالات خود در رابطه با هر یک از موضوعات یاد شده در قالب یک صفحه A4 و حداکثر تا تاریخ 20/10/91 به سایت همایش به آدرس http://investinport.pmo.ir که برای بارگذاری مقالات در نظر گرفته شده است مراجعه یا از طریق دورنگار 84932248 اقدام نمایند.

ضمناً شماره تلفن 84932246 اداره کل امور مناطق، بازاریابی و سرمایه گذاری در رابطه با سوالات مرتبط به همایش در نظر گرفته شده است.

مقال لجمال عبد الناصر یستخدم خلالها تسمیة "الخلیج الفارسی"


عبدالناصر الخلیج هو الفارسی

رئیس المصری الراحل جمال عبدالناصر نشر بمجلة دار الهلال فی ینایر سنة 1957م یستخدم خلالها تسمیة "الخلیج الفارسی" فی إشارة إلى حدود الوطن العربی " من الخلیج الفارسی إلى المحیط الأطلسی" وهو کان شعارا للقومیین العرب الأوائل.

ونشرت هذه الوثیقة للمرة الثانیة فی کتاب دراسی مصری للصف الثالث الثانوی "المغنی" وهو کتاب فی النصوص والأدب والنقد والبلاغة.

.


.

ادامه نوشته